Echt relaxt je weekend in? Schoon je mentale to do lijst op!

Het Zeigarnik-effect: niet afgeronde taken blijven op een mentaal afvinklijstje in ons hoofd rondspoken en geven ons daarmee het gevoel dat we niet echt klaar zijn. Echt relaxen betekent dus zoveel mogelijk schrappen. Hoe? Lees hier meer.

Inleiding

Het Zeigarnik-effect: niet afgeronde taken blijven op een mentaal afvinklijstje in ons hoofd rondspoken en geven ons daarmee het gevoel dat we niet echt klaar zijn. Echt relaxen betekent dus zoveel mogelijk schrappen. Hoe? Lees hier meer.(13 februari 2015) Het Zeigarnik-effect: niet afgeronde taken blijven op een mentaal afvinklijstje in ons hoofd rondspoken en geven ons daarmee het gevoel dat we niet echt klaar zijn. Echt relaxen betekent dus zoveel mogelijk schrappen. Hoe? Lees hier meer.

Volgens de overlevering was het op een terras in Wenen dat in de jaren twintig van de vorige eeuw Kurt Lewin opmerkte hoe obers nog precies wisten wie wat nog af moest rekenen, maar dat na het afrekenen ze de details van wat er uitgeserveerd was per direct vergeten waren. Met deze observatie zette hij de jonge Russische psychologe Bluma Zeigarnik aan de slag die hier vervolgens op promoveerde en daarmee naam gaf aan het ontdekte effect dat mensen openstaande taken onthouden en deze vergeten zodra ze afgerond zijn.

Openstaande taken en cognitieve toegang

De redenering hierachter is dat een openstaande taak een bepaalde spanning in ons teweegbrengt die de cognitieve toegang tot de inhoud van die taak verbetert. Met andere woorden: die spanning houdt ons alert op het feit dat de taak nog niet afgerond is, als een soort pop-up reminder om het niet te vergeten. Ooit verbaasd geweest dat wanneer je net voor het slapen jezelf inprent dat je morgen iets moet doen, dat het eerste is waar je aan denkt als je wakker wordt? Dan heb je daar nu de verklaring voor.

Spanningsprikkels

Deze spanning kan dus positief of negatief werken. In amusement als films en boeken kunnen zogenaamde cliffhangers ervoor zorgen dat we absoluut het volgende deel willen zien of lezen, omdat de spanningsprikkel ons alert houdt op het niet afgeronde einde. Maar net zoals een website met talrijke pop-ups ervoor kan zorgen dat we niets meer van de site zelf te zien krijgen, kunnen ook teveel niet afgeronde taken ervoor zorgen dat we door de bomen het bos niet meer zien. We ervaren zoveel spanning dat we niet meer kunnen relaxen, ook niet wanneer we op vrijdag de deur van kantoor of klas achter ons dicht trekken.

Knip grote taken op!

Wat kunnen we nu met deze wetenschap? Allereerst natuurlijk zorgen dat we niet teveel op ons bord laden, dat mag duidelijk zijn. Dat is echter ook vaak makkelijker gezegd dan gedaan. Een volgend punt is dan ook om grotere taken die over langere tijd lopen op te knippen in kleinere stukken die makkelijker af te ronden zijn. In plaats van jezelf voornemen dat je uiterlijk deze vrijdag nog dat hele rapport af wilt hebben, ook wanneer je weet dat dit niet realistisch en haalbaar is, tegen jezelf zeggen dat je vandaag die twee hoofdstukken af wilt ronden.

Het gevolg hiervan is dat we op ons mentale to do lijstje een kleinere taak hebben staan die we ook echt vandaag nog af kunnen ronden, waarna ons takenlijstje voor deze week aan het eind van de dag ook echt (bijna) leeg is. Fijn weekend alvast...